Wat Kun Je Verwachten?

Als je hebt gekozen voor de 13-weken echo, dan vindt deze plaats tussen 12 weken en 3 dagen en 14 weken en 3 dagen zwangerschap. Deze echo wordt niet bij ons in de praktijk uitgevoerd, maar door een gespecialiseerde echoscopist in een van de echocentra waar wij mee samenwerken. Wij versturen de verwijzing digitaal naar hen, en je plant zelf een afspraak in zodra je de termijnecho hebt gehad.

Tijdens deze echo wordt er gescreend op lichamelijke afwijkingen bij je baby. Meer informatie over wat er precies wordt onderzocht, vind je op: www.pns.nl/prenatale-screeningen/13-wekenecho

De 13-weken echo is op dit moment nog onderdeel van de IMITAS- studie. Dat betekent dat het onderzoek nog in studieverband plaatsvindt, en dat je vooraf toestemming moet geven om deel te nemen. Alles over deze wetenschappelijke studie lees je op: www.pns.nl/13-wekenecho/wetenschappelijke-studie

Na het onderzoek ontvangen wij van het echocentrum een verslag van de echo. De echoscopisten voeren het onderzoek uit, maar wij zijn eindverantwoordelijk voor het verdere beleid. Mochten er bijzonderheden naar voren komen in het onderzoek, dan neemt het echocentrum contact met ons op. Wij nemen vervolgens contact met jullie op om het beleid te bespreken en zo nodig verdere stappen te zetten.

Heb je gekozen voor de 13-weken echo? Dan plannen we de volgende controle ergens tussen de 16 en 18 weken zwangerschap. Heb je niet voor deze echo gekozen, dan plannen we de afspraak iets eerder, rond 13 à 14 weken.

Tijdens deze controle luisteren we voor het eerst naar het hartje van de baby. We voelen met de hand naar de groei van je baarmoeder en meten je bloeddruk. Daarnaast bespreken we de 22-wekenprik, je ideeën over de plaats van bevallen en de voeding die je aan je baby wilt geven. Ook kijken we of het is gelukt om kraamzorg te regelen en maken we zo nodig de verwijzing voor de 20-weken echo in orde.

Natuurlijk is er ook ruimte om vragen te stellen of dingen te bespreken die jij belangrijk vindt.

Na de twintig weken echo zien we je graag terug voor een controle tussen de 22 en 24 weken zwangerschap. Tijdens deze afspraak voelen we opnieuw aan je buik om de groei van de baarmoeder, endus van jullie kindje, te beoordelen. We luisteren naar het hartje en meten je bloeddruk.

We kijken ook of het gelukt is om, als je daarvoor hebt gekozen, de 22-wekenprik te plannen. Daarnaast krijg je van ons informatie mee over voorlichtingsavonden die via Geboortezorg Salland worden georganiseerd. Ook bespreken we het voelen van je baby. Wanneer kun je dat ongeveer verwachten, hoe voelt dat, en wanneer is het verstandig om contact op te nemen? Ben je niet getrouwd of heb je geen geregistreerd partnerschap? Dan is dit ook het moment om de erkenning van jullie kindje uiterlijk rond de 24 weken te regelen bij de gemeente. We vertellen je graag wat daar precies voor nodig is.

Natuurlijk is er ook tijdens deze controle alle ruimte om stil te staan bij wat jij belangrijk vindt: je vragen, twijfels of dingen die je
bezighouden.

Gemiddeld zo’n vier weken na je vorige afspraak, dus tussen 26 en 28 weken zwangerschap, kom je weer bij ons op de praktijk voor een reguliere controle. Tijdens deze afspraak beoordelen we de groei van je baarmoeder met de hand; luisteren we naar het hartje van jullie baby en meten we je bloeddruk. Daarnaast kunnen, als daar een medische reden voor is, de volgende onderzoeken aan bod komen:

• Suikertest (OGTT): bij een verhoogd risico op zwangerschapsdiabetes kunnen we je het formulier meegeven voor een suikertest. Dit bespreken we altijd samen. Jij beslist of je het onderzoek wilt laten doen, op basis van de informatie die je van ons krijgt
• Groeiecho (biometrie): rond 28 weken plannen we, indien nodig, een groeiecho. Deze doen we als er aanwijzingen zijn dat je baby kleiner of juist groter groeit dan verwacht, of als er andere risicofactoren zijn. Ook dit stemmen we altijd goed met je af.
• Rhesus bloedonderzoek: als uit het eerdere bloedonderzoek is gebleken dat je Rhesus D-negatief of Rhesus C-negatief bent, dan plannen we tussen 27 en 30 weken een tweede bloedafname.

Ongeveer vier weken na je vorige controle, zo rond de 31 weken zwangerschap, zien we je graag opnieuw op de praktijk. Tijdens deze controle beoordelen we met de hand de groei van je baarmoeder en je baby. Soms kunnen we zelfs al voelen hoe je baby in de baarmoeder ligt. We luisteren naar het hartje en meten je bloeddruk. Als er nog geen recent bloedonderzoek is gedaan, krijg je van ons een labformulier mee om je ijzergehalte te laten bepalen. Rond deze termijn is dit gehalte vaak het laagst. Voor dit bloedonderzoek hoef je niet nuchter te zijn. Je plant de afspraak zelf bij een priklocatie. Daarnaast bespreken we vaak een aantal onderwerpen die passen bij deze fase van de zwangerschap:

• Voorlichtingsavonden. Rond deze periode is het een goed moment om je, als je dat nog niet hebt gedaan, verder te verdiepen in de bevalling. Geboortezorg Salland organiseert verschillende voorlichtingsavonden, zowel online als op locatie in het ziekenhuis. Er zijn avonden over onder andere bevallen, pijnstilling en borstvoeding. Je kiest zelf welke onderwerpen voor jou relevant zijn en in welke vorm je de informatie het liefst ontvangt.
• Bevalwens (geboorteplan). Wanneer je voldoende informatie hebt verzameld, kun je als je dat prettig vindt, jouw wensen rondom de bevalling opschrijven in een bevalwens. Dit is absoluut geen verplichting: sommigen vinden het fijn om gedachten op
papier te zetten, anderen niet. Alles is goed. Heb je een bevalwens opgesteld? Dan kan het prettig zijn om deze met ons te delen. Zo zijn we op de hoogte van jouw wensen en kunnen we deze tijdens een volgende afspraak samen bespreken. Soms hebben we nog aanvullingen of vragen. Het is fijn als alles voor beide partijen helder en duidelijk is. Wil je graag een voorbeeld of format om mee aan de slag te gaan? Geboortezorg Salland biedt hiervoor een handig hulpmiddel.
• Groeiecho (alleen op indicatie). Als daar een medische reden voor is, vindt rond deze periode de tweede groeiecho plaats. Bijvoorbeeld als we het idee hebben dat je baby wat kleiner of juist groter groeit dan verwacht, of als er andere risicofactoren zijn.
Indien mogelijk combineren we de echo met je controleafspraak. Soms is het handiger om beide apart in te plannen. Dit stemmen we uiteraard met je af.

Drie weken na je vorige afspraak, zo rond 34 weken zwangerschap, kom je weer bij ons op controle. Tijdens deze afspraak beoordelen we de groei van je baarmoeder en je baby, voelen we hoe je baby ligt en of er al sprake is van indaling, luisteren we naar het hartje en meten we je bloeddruk. We bespreken de uitslagen van het bloedonderzoek naar je ijzergehalte. Als je jouw geboortewensen al met ons hebt gedeeld, nemen we deze samen met je door. Soms hebben we nog vragen of aanvullingen. Het is prettig als we goed weten wat jouw wensen zijn, en jij weet wat je van ons kunt verwachten. Ook plannen we, als we dat nog niet eerder hebben gedaan, de liggingsecho in. Deze echo vindt meestal plaats rond 35 à 36 weken zwangerschap, zodat we goed kunnen beoordelen hoe je baby ligt richting de bevalling. Omdat het einde van de zwangerschap dichterbij komt, bespreken we tijdens deze controle ook wanneer je ons moet bellen als de bevalling zich aandient, en waar je dan op kunt letten. Daarnaast is het goed om rond deze termijn een aantal praktische zaken te regelen:
• Kraampakket aanvragen of bestellen. Als je dit nog niet hebt gedaan, kun je dit vaak eenvoudig regelen via je zorgverzekeraar.
• Benodigdheden voor de bevalling in huis halen. Je vind hier handige checklists voor zowel een thuisbevalling als een bevalling in het ziekenhuis. Zorg dat je deze zaken uiterlijk rond 37 weken zwangerschap op orde hebt.

Rond 35 à 36 weken zwangerschap vindt de liggingsecho plaats bij ons op de praktijk. Tijdens deze echo kijken we of je kindje met het hoofdje naar beneden ligt, dat is de meest ideale ligging voor een vaginale bevalling. Daarnaast meten we tijdens deze echo ook de groei van jullie kindje. Ligt je baby in een andere houding, zoals dwars of in stuitligging? Dan bespreken we samen wat de mogelijkheden zijn. Als je dat wilt, kunnen we een versiepoging voor je regelen. Daarbij proberen we het kindje via  uitwendige handgrepen naar de hoofdligging te draaien. Wil je liever geen versie, dan nemen we samen de andere opties door en
kijken we wat het beste past bij jouw situatie en wensen. Ligt je kindje al met het hoofdje naar beneden? Dan is dat goed nieuws: vanaf deze termijn draaien baby’s meestal niet meer naar een andere positie. We gaan er dan vanuit dat je baby optimaal ligt voor de bevalling.

Je bent inmiddels 36 tot 37 weken zwanger, waarschijnlijk met verlof, en het einde van je zwangerschap komt nu écht in zicht. Lichamelijk kan het wat zwaarder worden, en je bent waarschijnlijk thuis bezig met de laatste regeldingetjes. Alles begint langzaam in de startblokken te staan voor de komst van je kindje. Tijdens deze controle zien we je graag weer op de praktijk. We beoordelen met de hand de groei van je baarmoeder, de ligging van je baby en of er al sprake is van indaling. We luisteren naar het hartje en meten je bloeddruk. Natuurlijk is er ruimte om je vragen te stellen of dingen te bespreken die je nog bezighouden. Verder wachten we samen rustig af tot jouw kindje zich meldt. Het kan nu elk moment beginnen, maar het kan ook nog even duren. De normale termijn waarin een kindje geboren wordt is tussen de 37 en 42 weken, maar de meeste baby’s laten toch echt pas na de uitgerekende datum van zich horen. Probeer je daar mentaal op in te stellen. Besluit jullie kindje eerder te komen? Dan is dat mooi meegenomen, een fijne verrassing.

Twee weken na je vorige controle kom je opnieuw bij ons langs voor een afspraak. We doen de gebruikelijke controles: we beoordelen hoe het met de groei en ligging van je baby gaat, meten je bloeddruk en luisteren naar het hartje. We checken hoe jij je voelt, beantwoorden je vragen en kijken samen hoe het ervoor staat. Verder wachten we geduldig af tot jullie kindje laat weten dat het zover is.

40 weken zwanger, een bijzondere mijlpaal: de uitgerekende datum is aangebroken. Tijdens deze week zien we je graag opnieuw op de praktijk. Misschien merk je dat je wat ongeduldig begint te worden, ben je het zat, en mag het van jou nu wel beginnen. Helemaal begrijpelijk en heel normaal in deze fase. Maar ook als je kindje nog lekker warm in de baarmoeder zit, is dat helemaal oké. Zolang de controles goed zijn, is er geen reden tot haast en mag je lichaam het tempo blijven bepalen. Tijdens deze controle bespreken we hoe jij je voelt en hoe het gaat. We doen de gebruikelijke controles en nemen, indien gewenst, alvast wat tijd om vooruit te kijken.

Vanaf 41 weken kun je ervoor kiezen om ingeleid te worden. Dat is een persoonlijke keuze, waarbij zowel voordelen als nadelen een rol spelen. We peilen bij deze controle alvast hoe jij daarover denkt. Als je dat prettig vindt, krijg je van ons de keuzekaart over inleiden of afwachten mee naar huis, zodat je er rustig over na kunt denken. We maken samen een plan voor het vervolg: we plannen ofwel een volgende controle bij ons op de praktijk, of, als je kiest voor een inleiding, een afspraak in het ziekenhuis. Het is veel informatie, en daarom nemen we tijdens deze controle graag uitgebreid de tijd voor jou.

Ben je na 41 weken nog niet bevallen? Dan zien we je weer op controle bij ons op de praktijk. Tijdens deze afspraak bespreken we opnieuw de informatie die je tijdens de vorige controle van ons hebt gekregen. We nemen de tijd om te luisteren naar hoe jij je je voelt en hoe je tegenover het verdere verloop staat. Als je dat prettig vindt, kunnen we tijdens deze controle een inwendig
onderzoek doen. Daarbij voelen we of er al sprake is van ontsluiting en of het mogelijk is om te strippen. Strippen is een handeling waarbij we de vliezen voorzichtig losmaken van de baarmoedermond. Dit kan in sommige gevallen helpen om de bevalling op gang te brengen. Ongeveer twintig procent van de vrouwen krijgt na het strippen weeën. Strippen hoeft niet, maar is een optie bij deze termijn.

Als je liever nog even wacht en de controles goed zijn, is dat ook prima. We houden samen goed in de gaten hoe het met jou en je baby gaat. Als je ervoor kiest om zo lang mogelijk af te wachten, bieden we je halverwege de 41e week een controle aan bij de gynaecoloog. Tijdens dat consult wordt onder andere gekeken naar de hoeveelheid vruchtwater, maken ze een hartfilmpje van de baby en schatten ze de conditie van je kindje in. Ook bespreken ze daar met je hoe je tegen het verdere verloop aankijkt en wat de mogelijke vervolgstappen zijn: doorgaan met afwachten of kiezen voor inleiden. Na afloop van dit consult krijgen wij een terugkoppeling van het ziekenhuis. We nemen dan contact met je op om samen te bespreken wat er is besproken en wat de vervolgstappen zijn.

Het moment is daar: je weeën zijn begonnen of je vliezen zijn gebroken. De bevalling is begonnen en er breekt een nieuwe fase aan. Wat je de afgelopen maanden hebt voorbereid, komt nu in beweging. Vanaf dit punt houden we nauw contact met je. We begeleiden je stap voor stap door de bevalling heen, op de manier die bij jou past.